 |
 |
|||||||||||
Hier staat veel van de basis voor duurzame mobiliteit. Links vind je ook veel. Duurzame mobiliteit hebben we hard nodig om de ambities te halen die veel gemeenten hebben om klimaat-, energie- of CO2 neutraal te worden. Maar wat is duurzame mobiliteit en wie zorgt ervoor dat de ambities van uw eigen organisatie worden gehaald? En hoe goed zijn duurzaamheiddoelen verankerd in het verkeersbeleid? In deze visie heeft Kennisplatform Verkeer en Vervoer (KpVV) in 2010 het begrip ‘duurzame mobiliteit’ uitgewerkt voor mensen die bij de overheid werken, worden enkele accenten geplaatst en vindt u links naar oplossingsrichtingen. Hoofdzaken eruit: Schonere lucht en stillere straten (en een stabieler klimaat en voldoende energie) bereik je door a. minder en slim vervoer
Het veranderen van het reisgedrag van bewoners en werknemers vormt een belangrijk aanknopingspunt voor beleidsontwikkeling. Slimme ketens bieden hierbij meer mogelijkheden dan unimodaal vervoer, ook voor goederentransport. Minder en slimmer vervoer dragen ook bij aan een betere bereikbaarheid, voldoende parkeerplaatsen en veiliger en stiller verkeer. b. reizigers massaal te laten overstappen op:
c. goederen te laten vervoeren met elektrische voer- en vaartuigen (vooral op kortere afstanden, denk ook aan het spoor) en met biobrandstof (vooral langere afstanden). d. als tussenstap efficiëntere techniek te laten gebruiken, zoals
Feiten over duurzame mobiliteit Praktisch overzicht over duurzaamheid van energiebronnen voor o.a. mobiliteit, via factoren als 'hernieuwbaarheid', 'kosten', 'leefomgeving' en 'klimaatverandering'. Goed overzicht voor gemeente-beleidsmakers over autodelen. Vanuit de Vereniging autodate ziet het er nog veel toegankelijker uit. Particulieren kunnen geld verdienen met hun auto via het idealistische MyWheels (met WeGo), of het commerciëlere Snappcar. Een voorbeeld van het Nieuwe werken: een webcast over Schone vervoersmiddelen Overzicht van alle aangemelde electrische vervoersmiddelen bij de branche-organisatie DOET Nieuws en meest bekeken artikelen in 2011 van het Fiets Beraad, bijv berekeningen dat de aanleg van fietssnelwegen zoals tussen Den Haag en Leiden 100 miljone euro kosten maar jaarlijks 144 miljoen euro gaan opbrengen, bijv door minder file-oponthoud (gerekend voor € 10,- per auto per uur).
Als lid van de Europese Unie heeft Nederland in Kopenhagen haar doel uit Kyoto bevestigd in 2020 minder CO 2 uit te stoten. In het klimaatakkoord tussen VNG en Rijk staat dat in 2020 minder CO2 wordt uitgestoten dan in 1990, dat 20% van de energie wordt opgewekt met hernieuwbare energiebronnen en 2% energie per jaar wordt bespaard. Veel gemeenten hebben zelfs als ambitie energie-, CO2- of klimaatneutraal te worden. Omdat van alle CO2-emissie ongeveer 20% wordt veroorzaakt door het verkeer, is het duidelijk dat hier een schone taak voor onze sector is weggelegd. De doelen zijn dus bekend. En duurzame mobiliteit als begrip is in onze vakwereld redelijk ingeburgerd. Maar de uitwerking in het regionale en lokale mobiliteitsbeleid blijft nog flink achter. Zo is er nog weinig verkeerbeleid te vinden dat doelen kent ten aanzien van:• Reductie CO 2- en energieverbruik en hierop gericht:o Transitie naar schone voertuigen en energie o Modal shift naar minder en slimmer vervoer In de KpVV-visie duurzame mobiliteit staat waarom deze doelen belangrijk zijn. Toetsing Deze visie is voorgelegd aan een uitgebreid panel van deskundigen op het gebied van duurzaamheid, uit beleidsvelden als verkeer, ruimtelijke ordening, economie en milieu. Wij danken al deze collega’s die over onze schouder hebben meegekeken en ons feedback gaven. Uitwerking Duurzame mobiliteit is een manier van denken over mobiliteit die iedere organisatie zelf zal moeten uitwerken. Voor de uitwerking vindt u onderaan de visie diverse links naar maatregelen, praktijkvoorbeelden en hulpmiddelen. Wij hopen dat de KpVV visie u ondersteunt. Graag horen we van u wat u lastig vindt of mist bij het ontwikkelen van duurzame mobiliteit. Dat kan op de visie betrekking hebben, maar natuurlijk ook op de uitwerking. KpVV helpt u graag, u kunt uw vragen mailen naar info@kpvv.nl.Ook kunt u met uw collega’s van gedachten wisselen over duurzame mobiliteit in de LinkedIn Group, ‘KpVV’.Duurzame mobiliteit: het evenwicht Er is heel lang gewerkt aan het verbeteren van de bereikbaarheid. Met de bereikbaarheid groeide het verkeer. Dit zorgde niet alleen voor een toename van de welvaart, maar ook voor een groeiende impact van de mobiliteit op het milieu, de gezondheid en de economie. Duurzame mobiliteit gaat over het in evenwicht brengen van de welvaartsgroei met deze impact. Naast een goede bereikbaarheid van steden en dorpen, ook voor degenen die geen auto bezitten, betekent duurzame mobiliteit ook het zorgen voor een veilige en gezonde leefomgeving, een schone lucht, een dragelijke hoeveelheid geluid en een omgeving waarin land en natuur worden beschermd en ontsnipperd. Verder draagt duurzame mobiliteit bij aan het oplossen van grensoverschrijdende problemen ten aanzien van klimaat, energie en grondstoffen. Duurzaam betekent dat je nu (geen) beslissingen neemt waarmee toekomstige generaties dit duurzame evenwicht (niet) kunnen bereiken. Duurzame mobiliteit: de uitdaging Betaalbare mobiliteit is essentieel voor een welvarende samenleving, maar levert in de huidige vorm ook negatieve effecten op die duurzaamheid in de weg staan: • De bereikbaarheid van steden en bedrijventerreinen staat onder druk. Door onder andere een hoger autobezit en de bevolkingsgroei (in ieder geval tot 2020, wellicht tot 2040) blijven de verkeersomvang en parkeerdruk nog enkele decennia groeien. Niet alleen voor het autoverkeer, ook voor openbaar vervoer (overvolle treinen) en de fiets (overvolle stallingen). Er zullen steeds meer vragen komen over de rechtvaardigheid: Hoe bereikbaar moet iedereen zijn? Zowel wat betreft ontsluiting van landelijke gebieden, toegankelijkheid van openbaar vervoer als wat betreft de prijs die we betalen voor bijvoorbeeld parkeren, stadcentra of filegevoelige wegen. • Het verkeer eist met name in stedelijk gebied steeds meer ruimte (stilstaand en rijdend). • De druk op milieu en klimaat stijgt met de groei van het autoverkeer. Geluid en luchtkwaliteit, vooral NO 2-emissie, zorgen voor nog onopgeloste problemen. CO2 komt vrij bij verbranding en is niet te filteren. Om de in het klimaatakkoord beoogde CO2-reductie binnen de sector verkeer te bereiken zijn substantiële veranderingen nodig.• De energievoorzieningszekerheid en daarmee onze welvaart en economie komen in het gedrang. Het autoverkeer groeit wereldwijd en verbruikt steeds meer aardolie. Vooral in landen als India en China waarmee de prijscompetitie groeit. Aardolie wordt tegelijk steeds schaarser en duurder en we worden voor onze brandstoffen steeds afhankelijker van instabiele staten. Mobiliteit wordt steeds duurder en een energiecrisis lijkt onafwendbaar. Deze knelpunten groeien omdat er geen evenwicht is: de huidige mobiliteit is niet duurzaam. We moeten aan nieuwe doelen werken om mobiliteit in balans te brengen met de behoeften en mogelijkheden van de mens, de aarde en de natuur. Duurzame mobiliteit: ook universele doelen voor klimaat en energie Een verkeersplan dat duurzame mobiliteit serieus neemt, bevat doelen die leiden tot een duurzaam evenwicht tussen bereikbaarheid, milieu, klimaat en energieverbruik. Dit zijn niet alleen lokale, regionale of nationale doelen en ambities, maar ook doelen gericht op het mondiale klimaat- en energieprobleem. Iedere (vracht-) auto(-bus) draagt hier immers aan bij. Doelen over klimaat en over energiebesparing zijn universeel en zijn door veel gemeenten vertaald in ambities om bijvoorbeeld CO 2-, energie- of klimaatneutraal te worden. Toch ontbreken ze vaak in een verkeersplan. Deze doelen horen, naast doelen als bereikbaarheid, veiligheid, leefbaarheid en economie, boven in de doelenboom en kunnen worden vertaald in processen als transitie en (modal) shift:Transitie naar schone voertuigen en energie Voor een stabiel klimaat en voldoende energie zullen reizigers massaal moeten overstappen op lopen, de fiets, elektrische voertuigen en gas, gekoppeld aan duurzame energieproductie: groene stroom en groen gas. Goederen worden vervoerd met elektrische voer- en vaartuigen (vooral op kortere afstanden) en met biobrandstof (vooral langere afstanden). Als tussenstap zal steeds meer gebruik worden gemaakt van efficiëntere systemen als hybride voertuigen, schonere en zuinigere motoren, lichtere voertuigen en filters. Deze transitie draagt ook bij aan een schonere lucht en stiller verkeer. Maar niet aan betere bereikbaarheid! Shift naar minder en slimmer vervoer Als de klimaatdoelen niet worden gehaald, de olie te duur wordt en/of de wegen te weinig ruimte bieden, kunnen we ons niet meer zoveel verplaatsen. Ook niet met elektrische auto’s of auto’s op groen gas. Alleen transitie zal niet snel genoeg CO 2- en energiegebruik reduceren en verandert ook niets aan de verkeersdruk (behalve overstap op de fiets). We zullen ons daarom ook minder moeten verplaatsen, minder per auto en efficiënter en zuiniger om moeten gaan met (groene) energie. Een goede ruimtelijke ordening gericht op gebruik van openbaar vervoer, fietsen en lopen, kan structureel veel kilometers besparen. Telewerken, videoconferences, webcasts en webinars worden steeds beter door bestaande ICT-technieken en bedrijven ondersteund en kunnen ook veel verplaatsingen besparen. Goederen kunnen meer over het water en spoor worden verplaatst en binnensteden kunnen schoner en efficiënter worden bevoorraad. Het organiseren van slim reizen (mobiliteitsmanagement), slimme logistiek, goed en toegankelijk openbaar vervoer, volle voertuigen (carpoolen en meer volle bussen/treinen en vrachtauto’s) en goede fietsvoorzieningen bewerkstelligen een modal shift. Het veranderen van het reisgedrag van bewoners en werknemers vormt een belangrijk aanknopingspunt voor beleidsontwikkeling. Slimme ketens bieden hierbij meer mogelijkheden dan unimodaal vervoer, ook voor goederentransport. Minder en slimmer vervoer dragen ook bij aan een betere bereikbaarheid, voldoende parkeerplaatsen en veiliger en stiller verkeer.In een plan voor duurzame mobiliteit worden bereikbaarheids-, milieu-, energie- en klimaatdoelen vertaald in doelen gericht op transitie en modal shift. Een goed voorbeeld is het Zaans Verkeers- en Vervoersplan.Duurzame mobiliteit: winst voor iedereen Oplossingen gericht op het klimaat- en energieprobleem kunnen ook bijdragen aan een betere bereikbaarheid en luchtkwaliteit. Maar er zijn meer kansen: - Ook de ‘afdeling economie’ heeft interesse in het energieprobleem en transitie biedt kansen voor de ontwikkeling van nieuwe bedrijven - De fiets wordt steeds vaker gezien als middel om de gezondheid te verbeteren. - Bij het ontwikkelen van de ruimte wordt gekeken naar de kansen van de regio: welke kwaliteiten wil men bevorderen en welke duurzame mobiliteit past hierbij? Bij duurzame mobiliteit hebben dus meerdere afdelingen belang. Door deze afdelingen te betrekken in het proces en win-win situaties te creëren groeit het draagvlak voor duurzame mobiliteit. Ook burgers en bedrijven worden steeds vaker bij ruimtelijke ontwikkeling betrokken, bijvoorbeeld door cocreatie of imagineering. Dit vergroot het draagvlak onder burgers en bestuurders. Om de belangen van al deze partijen op elkaar af te stemmen kan procesmanagement hulp bieden.Duurzame mobiliteit: praktijkvoorbeelden en maatregelen Bij het zoeken naar concrete maatregelen kunt u de volgende kennisbronnen gebruiken: - Het schema ‘Met sprongen en ladders naar duurzame mobiliteit’. In dit schema staan links naar praktijkvoorbeelden en is aangegeven welke tien maatregelen door het Themateam Schoon en Zuinig worden aangeraden. Ook zijn de ‘Ladder van Verdaas’ de ‘Trias Energetica’ en de ‘SER-Ladder’ opgenomen. Voor integraal beleid kunnen deze schema’s en hun verbanden handige aanknopingspunten zijn. Zie hier: www.kpvv.nl/duurzamemaatregelen• Het CROW-programma Solve voor het globaal inschatten van de effecten van maatregelen op de luchtkwaliteit. Zie: www.solve-maatregelenmix.nl• De mobiliteitsscan voor een eerste snelle berekening van effecten op bereikbaarheid, milieu, ruimtelijke ordening en klimaat. Zie: www.kpvv.nl/mobiliteitsscan• De Sumo-methode voor het opzetten van projecten en bepalen van (gedrags-) effecten. Zie: www.kpvv.nl/sumo• ‘Klimaatbeleid dichterbij; handreiking Klimaatbeleid voor gemeenten’ van het Themateam Schone en Zuinige Mobiliteit. Bij het maken van de visie was deze handleiding nog niet on-line. De link wordt ontsloten via www.kpvv.nl/klimaat > links. Mei, 2010
|
||||||||||||
 |
 |
  duurzame ontwikkeling / Wat is duurzame mobiliteit
| ||||||||||||||
|
| ||||||||||||||
